Cuma günü yatırımcılara yaptığı açış konuşmasında Başbakan Vladimir Putin, birçok uzman tarafından zayıf mülkiyet hakkı, bürokrasi ve yolsuzluk gibi belirtilerle nitelenen ülkenin yatırıma elverişsiz iklimini geliştirecek çığır açıcı yollardan kısaca bahsetti. Bahsetti ancak, Rusya’nın ekonomik yapısını değiştirmeye yönelik zekice bir planı ve azmi olduğu konusunda yatırımcıları ikna etmeyi deneyerek, Rusya için güvenilir bir yatırım planı oluşturdu. Uluslararası Yatırım Forumu’nun Karadeniz tatil yöresi Soçi’deki 10’uncu yıl toplantısında Putin, katılımcılara küresel finansal krizin henüz geçmediğini hatırlattı ve kanıt olaraksa stok piyasalarındaki fiyat dalgalanmalarını gösterdi.

Yabancı yatırımı çekmek ve tutmak Rus hükümeti için asıl hedef olmaya devam ediyor, diye belirtti Putin forum katılımcılarına. Putin, öncü devlet ve özel sermaye fonları liderlerinin $10 milyar Rus Doğrudan Yatırım Fonu salık vereceğini, yabancı yatırımı Rusya’ya çekeceğini duyurdu. Çalışma, hırslı iş dünyası liderlerini -Apollo Global Management başkanı Leon Black, Kuveyt Yatırım Otoritesi başkanı Bedir Muhammed El-Sa’ad ve Çin Yatırım Kurumu Başkanı Lou Jiwei gibi- içeriyor.

Putin’in Mayıs ayında kurduğu çok güçlü bir lobi grubu, Stratejik Girişimler Ajansı, şimdi hükümetin, doğrudan yabancı yatırımlar için oluşan diğer piyasalarla yarışma gayretini yürütecek, diyor Putin. Ajansın rolü en çok tercih edilen yatırım standartlarını ve bölgeler arasındaki yatırım projelerini destekleme programlarını geliştirmeyi de içeriyor. Putin; “yatırımcılar peşinen oyunun kurallarını bilmeliler ve federal ve bölgesel otoritelerden ne kadar destek sağlayabileceklerinin hesabını yapabilmeliler,” diyor. Başbakanın bir radikal önerisi de şu; farklı bölgelere dağıtılan hibelerin oranı bundan böyle onların yatırım durumlarıyla aynı şekilde bağlantılı olmalı.

Ancak kapıları yabancı yatırıma genişçe açık tutmaya çalışırken, Rus başbakan yatırımcıların 2012 yılıyla ilgili planları hakkında tahmin yürütmek durumunda bırakıyor. Son aylarda, önde gelen uzmanlardan büyüyen bir koro söz konusu belirsizliğin yatırımcıların cesaretini kırdığını ve 2012 seçimleriyle ilgili netliğin yabancı yatırımcıların ülke ekonomisine daha fazla para koyması için teşvik adına –gaza getirmek için de- gerekli şey olduğu konusunda uyarıyor. 2012 başkanlık seçimlerinden ancak altı ay kadar önce, ne başbakan Putin ne başkan Dmitri Medvedev koşudan çekildiklerini açıkladı ne de net olarak yarışacaklarını.

Önümüzdeki sene Kremlin’in idaresini kim alırsa alsın bürokratik reform yapmaya ihtiyacı var, Rus Başbakan’ın daha etkin ve faydalı bir seviye için gerekli gördüğü gibi. “Bugün, kilit hedeflerimizden birisi Rus memurlar için rekabetçi bir seviyeyi yakalamak ve kamu hizmeti anlayışını değiştirmek,” diye belirtiyor Putin. “Hükümete, ekonomiye, siyasete ve sosyal hizmetlere, geçiş sürecinde yapıcı bir yolla birlikte gidebilecek ve vatandaşların ve ülkenin faydası için çalışma niyetini kanıtlamış yeni insanları getirme niyetindeyiz.”

Hükümetin her halükarda önümüzdeki sene yapmayacağı şey, vergi artırımı, diyor Putin. Başbakan, yardımcısı Finans Bakanı Aleksey Kudrin’in Salı günkü, Rusya’nın bir sonraki hükümetinin muhtemel petrol fiyatları çöküşünün şokunu soğurmak için yeterli kamu finans gücünü sağlamak adına vergileri arttıracağı yönündeki beyanatıyla arasına mesafe koydu. Putin, halkın ve iş dünyasının üzerine ekstra vergiler yüklemenin hükümet için adil bir şey olmayacağını belirtti. Putin bunun yerine geliştirilmiş faydalılık ve kamu harcamalarının etkililiğinin arttırılması çağrısında bulundu. “Yönetimi geliştirmeye ve bütçe harcamalarını arttırmaya ihtiyacımız var,” diye belirtti.

İnce bir şekilde üstü örtülmüş yatırım için aşamalı satışlarda, Putin Rus devlet şirketlerinin tümden bir araya gelerek, Rusya’daki beklenen yenilikçi gelişim dürtüsünü gerçekleştirecek Strateji 2020’yi harekete geçireceğini söyledi. Gelecek yıl, Rus şirketleri birlikte ARGE ve teknolojik olarak geliştirilmiş ürünler için 700 milyar ruble ($22,9 milyar) harcayacak, diyor Putin ve ekliyor, meblağ aşamalı olarak ikiye katlanacak.

Ancak, Rusya güven ve mütekabiliyete ihtiyaç duyuyor yabancı oyuncularla girilen yatırım oyununda, diye de imada bulunuyor Putin. Rus şirketleri şimdi gözlerini birçoklarının yatırım için daha fazla para ayırmaya başladığı yabancı varlıklara dikmeli, diyor ve devam ediyor, hükümet yabancı edinimleri için onlara yardım etmeye hazır. Birçok ülke kolları açık bir şekilde Rus yatırımcıları almaya hazır değil, diyor Putin. Rus Sberbank tarafından 2009 yılında Amerikan General Motors’dan Opel’in Avrupa ünitesini alma anlaşmasının kaybedilmesiyle ilgili bir deneyimini anlatıyor: “Onların ticaret birimleriyle dahi buluştum, metinler imzaladım –teknolojiyi alıp götürme niyetimiz yoktu- buna rağmen anlaşma her halükarda çuvalladı.”

Tai Adelaja, 19.09.2011, Russia Profile

Çeviri: Hakan KOÇ